Vogelvrije Fietser uit 1976

Vandaag trof ik online een van de oudste nummers van de Vogelvrije Fietser aan, het ledenblad van de Fietsersbond. Geniet hier van het vergeelde nummer 1 uit 1976.
De ENWB bestond toen een jaar en ik was er zelf net lid van geworden (nadat ik met mijn moeder weer eens ruzie had gemaakt over de vraag of ik ooit een rijbewijs zou halen). Heerlijk leesvoer uit een roerige tijd!
keesswart schreef:
do 16 apr, 2020 12:22
Vandaag trof ik online een van de oudste nummers van de Vogelvrije Fietser aan, het ledenblad van de Fietsersbond. Geniet hier van het vergeelde nummer 1 uit 1976.
De ENWB bestond toen een jaar en ik was er zelf net lid van geworden (nadat ik met mijn moeder weer eens ruzie had gemaakt over de vraag of ik ooit een rijbewijs zou halen). Heerlijk leesvoer uit een roerige tijd!
Prachtig!
Heel mooi ook, dat artikel over de Pyreneeën. Slap frame, dunne banden, ondermaatse velgremmen (het waren de jaren 1970), geen mini-versnellingen … De man deed werkelijk alles verkeerd, zette zijn leven op het spel enzovoort. "Niet doen, niet aan beginnen met die fiets!" zou nu het algemene advies zijn. En hij had een geweldige tocht.
En die fiets, een Motobecane, had hij al 15 jaar eerder (dus rond 1960!) tweedehands gekocht.
Maar toen wist je niet beter en er waren nauwelijks betere spullen te koop.
Op onze eerste fietsvakantie in de Ardeche, midden jaren 80, met de OAD-fietsbus, fietste ik op mijn Peugeot met 45 voor en 28 achter bergop.
Had ik toen ook maar een 38 voor gehad.
DaVinci schreef:
do 16 apr, 2020 14:41

Op onze eerste fietsvakantie in de Ardeche, midden jaren 80, met de OAD-fietsbus, fietste ik op mijn Peugeot met 45 voor en 28 achter bergop.
Had ik toen ook maar een 38 voor gehad.
De Ardèche met een 45 x 28 als kleinste versnelling … Dat waren nog eens tijden :) ! Maar je maakt me niet wijs dat de ervaring er minder om werd.

Iets anders wat me opvalt: nu wordt Nederland op fietsgebied wereldwijd geroemd als een gidsland. Maar toen zat het blijkbaar allemaal niet zo goed voor fietsers.
Leuk om op pagina 4 te lezen over twee kunstwerken bij mij in de buurt, de Van Brienenoordbrug en de Heinenoordtunnel.

Hoe kunnen we dit relatief grote aantallen in een land dat als enige in Europa kan bogen op een uitgebreid fietspadennet (volgens sommigen nog lang niet uitgebreid genoeg!) en waar de fietser tegen zichzelf wordt beschermd door een Van Brienenoordbrug voor hem tot verboden gebied te verklaren.
Onder de Oude Maas loopt tussen de Hoekse Waard en het eiland IJsselmonde de Heinenoordtunnel. Aan beide zijden hiervan staat langs de fietspaden het bord "helling 4%", met daaronder "lange en gevaarlijke afdaling; wielrijders afstappen" (Er zijn liften aanwezig). Als je dan juist uit Engeland bent teruggekeerd waar je met de fiets vele malen langere hellingen van 25% tot 30% bent op- en af gereden en dan hier zo 'n bord ziet, krijg je de indruk dat men de fietser beschouwt als een onvolwassen verkeersdeelnemer
En vervolgens een verhaal dat eindigt met de uitspraak "de situatie in Engeland stemt mij wel optimistisch" en "Dit bereiken we niet door hem (de fietser) een speciale behandeling te geven"

Tijden zijn veranderd...
Ik vond dat artikel ook naar deze tijd soms nog wel herkenbaar eigenlijk. Vooral als je wat vaker in het buitenland rondfietst, is het verkeer in Nederland soms overdreven geregeld, alsof mensen zelf niet meer mogen nadenken.

En hoewel ik de fietsinfra in de randstad over het algemeen supergoed vind, is het in sommige Nederlandse gemeenten toch nog wel eens droevig gesteld.
derdekeer schreef:
do 16 apr, 2020 22:16
Iets anders wat me opvalt: nu wordt Nederland op fietsgebied wereldwijd geroemd als een gidsland. Maar toen zat het blijkbaar allemaal niet zo goed voor fietsers.
Door de snelle groei van het autoverkeer waren ook in Nederland fietsers steeds meer in de knel gekomen. Het aantal verkeersslachtoffers was sinds 1950 sterk gegroeid (zie hier). In die tijd werd ook de pressiegroep 'Stop de Kindermoord' opgericht. (Twintig jaar later werd de naam hiervan veranderd in 'Kinderen Voorrang!')

De jaren 1970 waren in Nederland in veel opzichten een roerige tijd. In het begin leek de verbeelding nog aan de macht (toen kwam ook de term 'gidsland' in zwang), maar aan het eind van dit decennium hadden peace, love en flowers uit de late jaren 1960 plaatsgemaakt voor teleurstelling en het gebrek aan vertrouwen in alles en iedereen dat ik me nog goed herinner uit de jaren 1980.
Dit is goed te zien in een special van Andere Tijden, 'De jaren '70, van hoopvol tot hopeloos', met een prachtige collectie filmbeelden uit die tijd (vanaf 27:54 komt ook even het onveilige verkeer aan bod).

De stijl van de ENWB was ludieker dan die van 'Stop de Kindermoord', wat al goed te zien is aan de naam: Eerste Enige Echte Nederlandse Fietsersbond; een parodie op die andere bond uit de 19e eeuw, de ANWB, die allang een onderdeel van de autolobby was geworden (samen met RAI en BOVAG) en hooguit nog wat deed aan voorzieningen voor recreatieve fietsers.

Op de cover van dit nummer van de Vogelvrije Fietser prijkt een tekening met de tekst ‘Blij dat ik fiets’. Dat is een duidelijke verwijzing naar de sticker ‘Blij dat ik rij, mogen we alsjeblieft?’ die je toen veel zag op auto’s van hardcore automobilisten.

Afbeelding

Rond 1980 heb ik de foto hieronder gemaakt op een demonstratieve bijeenkomst van de ENFB (de nieuwe naam die de Fietsersbond had gekozen nadat de ANWB een proces tegen de oude naam ENWB had gewonnen; dit proces zal de Fietsersbond vast een hoop nieuwe leden hebben opgeleverd). Er kon met tomaten gegooid worden naar een blij-dat-ik-rij-bord.

Afbeelding

De broeierige sfeer van die tijd (waarin ook de term 'kretologie' in zwang kwam) en de zoektocht naar wat de ENWB uit zou moeten stralen, zijn goed te proeven in het redactioneel van Dick Arendshorst op pagina 2: ‘Ik durf nu na één jaar ENWB rustig te stellen dat er geen actiegroep in Nederland is die binnen het beschikbaar gestelde budget er in geslaagd is een blad te maken, dat naast het verschaffen van informatie en ideeënvorming leesbaarheid en een lekker uiterlijk heeft weten te bewaren. Ik weet dat sommige leden van de ENWB dit niet bevalt. Zij zien liever artikelen die keer op keer benaderen hoe fout onze maatschappij wel niet is en dat het allemaal de schuld van het kapitaal is en dit op kringlooppapier. Maar onze filosofie is: de leden van de ENWB weten ergens wel waar de fout zit, anders zouden ze geen lid geworden zijn. Daarnaast moeten we als club en blad toegankelijk en leesbaar blijven voor mensen, die nog niet overtuigd zijn van het feit dat verkeer en fietsen een symptoom vormen van deze maatschappij en daarom zoals vele andere dingen (democratisering in bedrijven, gezondheidszorg) niet zo goed funktioneren. Dat betekent een zekere mate van aanpasssing en niet dat elitaire van een sober uiterlijk, vele dure woorden, citaten van linkse schriftgeleerden enzovoort. We willen als redactie van de Vogelvrije Fietser de lol, de humor niet verloren laten gaan.’
"Continuiteitsbehoefte van de massamedia"! Ja, dat waren tijden. Gaan stemmen was toen echt nog een makkie:
psp.jpg
Nu zou het beeldrijm vrouw/rund door het hele Me Too gebeuren misschien wat minder wervend overkomen.
(uit mijn "historisch archief")
Oksel sgeschoren, de rest niet... het is een beeld van de tijdgeest.